“Bilmeme” ye tahammül etme yeteneği, hoşgörünün anahtarlarından biridir.

Dan Mager MSW

“Hiçbir şey kesin olmadığında, her şey mümkündür.”

Margaret Drabble

Yaşam devam ederken (ki her zaman devam eder), çoğu zaman aniden ve beklenmedik bir şekilde ciddi bir problem ortaya çıktığı sırada hayatımızın günlük ritimlerini takip ediyor olabiliriz ve her şey düzgün gidiyor gibi görünebilir.

Sevdiğiniz birinin ölümünü deneyimlediğinizde ne olur? Siz veya yakınınızdaki birine kahredici bir tıbbi tanı konduğunda? Eviniz doğal bir felaketle yaşanmaz hale gelecek şekilde zarar gördüğünde? Sevgili bir ilişkinin içinde ya da sonunda büyük bir değişim yaşadığınızda? Siz veya yakınınızdaki bir kişi felaket bir kaza/ yaralanma ve ardından engellilik yaşadığında? Önemli bir iş hatta belki de bir kariyer kaybıyla karşılaştığınızda? Ya bir zamanlar birine hissettiğiniz veya birinin size hissettiği saygı ve takdir kaybında?

Bir an, sağlam bir aşinalık temeli üzerinde duruyorsunuz, bir sonraki aşamada ise bu temel parçalanıyor ve düşüyormuşsunuz gibi geliyor. Hayata belirli bir şekilde köklendiğiniz anda halı altınızdan çekilmiş ve temelsiz kalmış gibi olmuşsunuzdur. Bu tür değişikliklerin sonuçları genellikle büyük kayıp, üzüntü, öfke, kafa karışıklığı ve korku olur.

Kendimizi – ve dünyayı – esas olarak sağlam, istikrarlı ve kalıcı olarak görmeye ihtiyaç duyar, isteriz ve bu öngörülebilirlik lensi sayesinde rahatlık buluruz. Bu sebeple, temel bozulduğunda, genellikle kolayca krize dönüşebilen duygusal bir kaos yaratır. Ancak, böyle olmak zorunda mı? Bu bilinmezlik, temelsizlik duygusu ile nasıl var olabiliriz? Kendimizi ve dünyayı nasıl gördüğümüz üzerindeki etkisi nedir?

Hayat her birimiz için bir gel git sürecine bağlı olarak gelişir. Süreç evrenseldir, ancak alması gereken özel form her bireye özgüdür. Dünyanızı değiştiren o sismik kaymalardan biriyle karşılaştığınızda, bu herhangi bir anlam ifade etmeyebilir ve tanımlanabilir bir çözelti veya somut bir sebepten bağımsız olabilir. Yine de, daha önce hiç olmadığımız bir yerde, aynı zamanda bir kavşak noktasında duruyor oluruz. Bu, olabildiğince zorlayıcı olsa da, daha bilinçli bir şekilde farkında olmak ve deneyimlerimize açık olmak için bir fırsattır. Belirsizliğin, bilmemenin yarattığı ikircikliğe katlanma uygulaması yapmak için önemli bir fırsattır.

Belirsizlik çok rahatsız edici olabileceğinden, birçok insan için ne olacağını bilmemek, acı verici bir sonuç olacağını bilmekten bile daha acı vericidir. Bu, “bilişsel korku” olarak bilinen bir olgudur. Araştırma, ağrı olasılığı ile karşılaştığında, çoğu insanın mümkün olan en kısa zamanda yaşayıp kurtulmak istediğini ve ağrıyı beklemekten kaçınmak için daha şiddetli acıyı kabul edeceğini göstermektedir. Uzun süredir devam eden ağrı durumlarıyla mücadele eden insanlar, acının gelecekte kötüleşmesi korkusunun, acının kendisinden daha engelleyici olabileceğini bildirmektedir.

Muğlaklık, belirsiz olan her durumu açıklar çünkü birden fazla şekilde anlaşılabilir. Muğlaklığı tahammül etmek, netliğe bağlanma ve ihtiyacı terk etmenizi sağlayarak, memnuniyet için ortam yaratmaya yardımcı olan son derece değerli bir yaşam becerisidir. Netliğin çoğunlukla endişe, stres ve bilmeme korkusu ile beslenerek kendini yaratan bir yanılsama olduğunu aklınızdan çıkarmayın. Bilmemenin muğlaklığını tolore edebildiğiniz ve temelsizliğin belirsizliği ile varolmayı öğrendiğinizde, vites değiştirebilir, deney yapabilir, daha esnek olabilir ve aksi takdirde reddedebileceğiniz yeni bilgileri elde edebilirsiniz.

Pratik Uygulamalar

Kendinize hissetmek için izin verin. Anlam ve değer yüklediğiniz bir şeyi ya da bir kişiyi kaybettiğinizde, duygularınızı kabul etmek, onlarla mevcut olmak ve çalışmak için biraz zaman vermeniz önemlidir. Kaybınıza bağlı olarak, yas tutmaya ihtiyacınız olabilir. Duygularınızı güvendiğiniz kişilerle paylaşarak sosyal destek sisteminizi kullanın. Bu duyguları dışa vurma veya bastırma zorunluluğu hissetmeden öfkeli, endişeli, kırgın veya korkmuş olabilirsiniz.

Öncelikleri ve değerleri netleştirmek için zaman ayırın. Temelsizlik deneyimi, bir adım geri gitmek ve neyin en önemli olduğunu yeniden değerlendirmek için bir davettir. Belki de öncelikleriniz, sizin için en önemli olanı son düşündüğünüzden beri değişti. Ne pazarlığa açık ne değil? İhtiyacınız olan veya istediğiniz belirli şeyler / deneyimler var mı?

Kontrol edebileceğiniz (veya edemeyeceğiniz) alanları tanımlayarak ‘Serenity Prayer’ (huzur duası)[1] uygulayın. Bazen hayat size kendi koşullarını dikte ederek beklenmedik bir şekilde tepe üstü düşmenize sebep olduğunda, ilk olarak değiştiremeyeceğiniz şeylere odaklanma ve bunları değiştirebilir olmayı derinden isteme eğilimi olur. Tüm durumlarda gerçeklik değiştirebileceğiniz ve değiştiremeyeceğiniz şeyler olmasıdır. Kontrolünüz olan alanların farkında olmak ve sağlıklı değişiklikler yapabilmek, duygusal dengeyi kolaylaştırır ve öz yeterliliğini artırır.

Sabır ve kabulenme alıştırmaları yapın. “Bir kapı kapandığında, diğeri açılır” diye bir söz vardır. Ama bunun ne kadar süreceğini ve ne şekilde sonuçlanacağını bilemezsiniz. Bu iki kapı arasındaki koridorda beklemek çok zordur ki, farkındalık, beceri ve alıştırma gerekir.

Orjinal makale

https://www.psychologytoday.com/us/blog/some-assembly-required/201805/can-you-be-okay-uncertainty?amp&__twitter_impression=true
[1] Serenity Prayer (huzur duası): Tanrım bana değiştiremeyeceğim şeyleri kabul etme dinginliği, değiştirebileceklerimi değiştirme cesareti ve bu ikisini ayırt etme bilgeliği ver.